زانیاره‌ک بێمه‌وه‌ خزمه‌تان هیوادارم بابه‌ته‌کانم جێگای ره‌زامه‌ندی

ئێوه‌ی خۆشه‌ویست بێت فه‌رموو له‌گه‌ل مان بن بۆچه‌ن زانیاریه‌ک

چه‌ند زانیاریه‌کی گشتی جیهانی

سلاوو هاورێیان و میوانی خۆشه‌ویست ویستم ئه‌م جاره‌ش به‌چه‌ند

زانیاره‌ک بێمه‌وه‌ خزمه‌تان هیوادارم بابه‌ته‌کانم جێگای ره‌زامه‌ندی

ئێوه‌ی خۆشه‌ویست بێت فه‌رموو له‌گه‌ل مان بن بۆچه‌ن زانیاریه‌ک

چه‌ند زانیاریه‌کی گشتی جیهانی


سارد ترین شوێنی جیهان
ڤۆستۆک ،ئه‌تڵه‌نتیک ° C 58-

پلاتیۆ‌ ،ئه‌تڵه‌نتیک °C 56-

ئۆیمیاۆن،ڕوسیا °C48-


2-گه‌رم ترین شوێنی جیهان

ئه‌ل ئه‌زیزییاهه ،لیبیا ° C 64+

گرینلاند ڕه‌نچ،ئه‌مه‌ریکا ° C 62+

گهودامیس،لیبیا ° C59+


3-وشک ترین شوێنی جیهان

ئه‌ریکا،چیلی 0.03

ئه‌ل کوفلاح ،لیبیا 0.03

ئه‌سوان، میسر 0.03


4-خه‌ته‌ر ترین وڵات بۆ ژیان تیایا

ئه‌نگۆڵا

به‌لکاس

کۆڵۆمبیا

عێراق حه‌وتام وڵاته‌


5-وڵاته‌ کومۆنیسته‌کان

چین

کوبا

کۆریای باشور

فێتنام


6-ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌ زیاترین کاسی جیهانیان

بردووه‌تاوه‌(تۆپی پێ)

به‌ڕازیل(5کاس)1958،1962،1970،1994،2002

ئیتالیا(4کاس)1934،1938،1982،2006

ئه‌ڵمانیا(3کاس)1954،1974،1990


7-وڵاته‌کانی به‌ڵقان

ئه‌لبانیا

بۆسنه‌ و هه‌رزه‌گۆبین

بولگاریا

کرواتیا

یۆنان

مه‌سه‌دۆنیا

ڕومانیا

سڕبیا

سلۆڤینیا

تورکیا


8-وڵاته ئه‌سکه‌نده‌نافیه‌کان

دانیمارک

فینله‌ندا

گرینلاند

ئایسلاند

نه‌رویج

سوید


9-وڵاته‌کانی یه‌کیه‌تی ئه‌وروپا

نه‌مسا ، به‌لجیکا ، قوبروس ، چیک ، دانیمارک

ئستوانیا ، فیرله‌ندا ، فه‌ره‌نسا ، هه‌نگاریا، سوید

ئه‌ڵمانیا ، یۆنان ، ئیرله‌ندا ، ئیتالیا ، لاتیفیا ، لیتوانیا

لۆکسه‌مبۆرگ ، ماڵتا ، پۆڵندا ،پورتوگال ، سلۆڤاکیا

سلوفینیا، ئیسپانیا ، به‌ریتانیا


10-وڵاته‌کانی یه‌کیاتی سۆفیات

ئه‌رمینیا ، ئازرباینجان ، بێلاروس ، ئیستوانیا ، ڕوسیا

جۆرجیا ، کازاکهستان ، کرگستان ، لاتیفیا ،لیتوانیا

مۆلدافیا ، تاجیکستان ، تورکمانستان ، یوکرانیا ،

یوسبێکستان


11-وڵاته‌کانی ئه‌ندامی ناتۆ

به‌لجیکا ، که‌نه‌دا، چیک ، دانیمارک ، فه‌ره‌نسا ، ئه‌ڵمانیا

یۆنان ، هه‌نگاریا ، ئایسلاند ، ئیتالیا، لۆکسه‌مبۆرگ ،هۆڵندا

نه‌رویج ، پۆڵندا ، پرتوگال، ئیسپانیا، تورکیا ، به‌ریتانیا

ئه‌مه‌ریکا


12-خۆشترین شاره‌کانی جیهان

زورچ سویسرا ، جنێف سویسرا ،فانکوفه‌ر که‌نه‌دا ،فیه‌نا نه‌مسا

ئاوسکلاند نویسلاندا ، بێرن سویسرا ، کۆپنهاخن دانیمارک

فرانکفۆرت ئه‌ڵمانیا ، سدنی ئوسترالیا ، ئه‌مستردام هۆڵندا

میونخ ئه‌ڵمانیا


13-پاکوخاوێن ترین شاره‌کانی جیهان

کاڵگری که‌نه‌دا ، هۆنۆلو ئه‌مه‌ریکا ، هێلسینکی فینله‌ندا

ئۆتاوا که‌نه‌دا


14-گرانترین شار بۆ ژیان تیایدا له‌ ڕوی مادیه‌وه‌

تۆکیۆ یابان ، ئۆساکا یابان ، ئۆسلۆ نه‌رویج ، هۆنکۆنگ چین

زورک سویسرا ، له‌نده‌ن به‌ریتانیا ،جنێف سویسرا


15-یه‌که‌م شاره‌کان بۆکردنه‌وه‌ی سیسته‌می ئه‌نده‌رگراوند

له‌نده‌ن به‌ریتانیا ، بوداپاست هه‌نگاریا ، گلاسگۆ به‌ریتانیا


16-ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌ ئایدزیان تیا زۆره

سویسرا ، زیمبابۆی ، بۆتسوانا ، باشوری ئه‌فه‌ریقا ، نامبیا

زامبیا ، مالاوی ، مۆزامبیق ، کامیرۆن ، هایتی ، لیبریا


17-شاره‌ گه‌وره‌کانی جیهان له‌ ڕوی دانیشتوانه‌وه‌(ژماره‌که‌ به‌ ملیۆن )

تۆکیۆ. یابان : ژماره‌ی دانیشتوانی 28.000.000 که‌سه‌

نیۆرک .ئه‌مه‌ریکا :ژماره‌ی دانیشتوانی 20.100.00 که‌سه‌

مه‌کسیکۆستی .مه‌کسیک : ژماره‌ی دانیشتوانی 18.200.000 که‌سه‌

بۆمبای .هیندستان : ژماره‌ی دانیشتوانی18.000.000 که‌سه‌

ساۆپۆلا به‌ڕازیل:17.700.000 که‌سه‌

لۆس ئه‌نجه‌لوس. ئه‌مه‌ریکا:15.800.000 که‌سه‌

شه‌نگهای.چین :14.200.000 که‌سه‌

لاگۆس نه‌یجیریا:13.50.000 که‌سه‌

که‌لکوتا هیندستان :12.900.000 که‌سه‌


18-خۆشترین شوێن بۆ ژیان

نه‌رویج ،سوید ، که‌نه‌دا ، به‌لجیکا ، سویسرا ، ئه‌مه‌ریکا

ئایسلاند ، هۆڵندا ، یابان ، فینله‌ندا ، نه‌مسا ، فه‌ره‌نسا

ئوستورالیا به‌ریتانیا ، دانیمارک


19-یه‌که‌م وڵات که‌ پیاوی نارد بۆ بۆشایی ئاسمان

یه‌کیه‌تی سۆفیه‌ت ڕۆژ 12-4-1961

ئه‌مه‌ریکا ڕۆژ 20-12-1962

چیکۆسلۆفاکیا ڕۆژ 2-3-1978

پۆڵندا ڕۆژ 27-6-1978

ئه‌ڵمانیا ڕۆژ 26-8-1978


20-ژماره‌ی ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌ به‌ ئینگلیزی قسه‌ده‌که‌ن 43 وڵاته‌


21-ژمه‌ره‌ی ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌ به‌ فه‌ره‌نسی قسه‌ده‌که‌ن 33 وڵاته‌


22- ژماره‌ی ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌ به‌ عه‌ره‌بی قسه‌ده‌که‌ن 23 وڵاته‌


23-ژماره‌ی ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌ به‌ ئیسپانی قسه‌ده‌که‌ن23 وڵاته‌


24-ژماره‌ی ئه‌و وڵاتانه‌ی که‌به‌ پورتوگالی قسه‌ده‌که‌ن 8 وڵاته‌


25-ژماره‌ی ئه‌ووڵاتانه‌ی که‌به‌ ئه‌ڵمانی قسه‌ده‌که‌ن 10 وڵاته‌


26- ژماره‌ی ئه‌ووڵاتانه‌ی که‌به‌ ئیتالی قسه‌ده‌که‌ن 8 وڵاته‌


27-وڵاته‌ گه‌وره‌کانی به‌رهه‌م هێنه‌ری نه‌وت 19 وڵاته‌

سعودیه‌ ، عێراق ، کوه‌یت ، ئێران ، ئیمارات ، ڕوسیا ،

فه‌نزوێلا ، چین ، لیبیا ، مه‌کسیک ، نه‌یجیریا ، ئه‌مه‌ریکا

نه‌رویج، ئه‌نده‌نوستا ، به‌ڕازیل ، عومان ، قه‌ته‌ر ، که‌نه‌دا


28-ژماره‌ی بۆمبی ئه‌تۆمی به‌پێی وڵات

ڕوسیا 28.240 بۆمب ، ئه‌مه‌ریکا 12.070 بۆمب

فه‌ره‌نسا 510بۆمب ، چین425 بۆمب ، به‌ریتانیا 400 بۆمب

ئیسڕائیل نه‌زانراوه‌ ، هیندستان نه‌زانراوه‌ ، پاکستان نه‌زانراوه‌


29- وڵاتانی ئه‌ندامی( G7- (Group of Seven Industrialized Nations

که‌نه‌دا ، فه‌ره‌نسا ، ئه‌ڵمانیا ، یابان ، ئیتالیا ، به‌ریتانیا ، ئه‌مه‌ریکا


30-وڵاتانی ئه‌ندامی (G8 –( Group of Eight Industrialized Nations

که‌نه‌دا ، فه‌ره‌نسا ، ئه‌ڵمانیا ، یابان ، ئیتالیا، ڕوسیا ، به‌ریتانیا ،ئه‌مه‌ریکا ،

وه‌ هه‌موو وڵاتانی ئه‌ندامی یه‌کیه‌تی ئه‌وروپا


31-ئه‌ووڵاتانه‌ی که‌ زۆر به‌خێرایی ئابوریان به‌رزده‌بێته‌وه‌

عێراق ، چاد ، لیبریا ، فه‌نزوێلا ، ئۆکرانیا ، ئه‌نگۆلا، ئه‌سلوبیا ، مه‌نگۆلیا


32-ئه‌ووڵاتانه‌ی که‌ ژماره‌ی نێرومێیه‌کانیان وه‌کیه‌که‌ (%به‌نزیک کراوه‌یی)

سوید ، نه‌رویج ، ئایسلاند ، دانیمارک ، فینله‌ندا ، نویزله‌نده‌ ، که‌نه‌دا

به‌ریتانیا ، ئه‌ڵمانیا ، ئوستوڕالیا


33-زیاترین ژماره‌ی موێوڵمانان به‌پێی وڵات

ئه‌نده‌نوسیا 182.570.000

پاکستان 134.480.000

هیندستان 121.000.000

به‌نگلادیش 114.080.000

تورکیا 65.510.000

ئێران 62.430.000


سه‌رچاوه‌کانCIA BBC. ،NOP word